Thiệp cưới màu đỏ được gửi đến phòng trọ của Mai Anh đúng một buổi chiều mưa. Trên phong bì, nét chữ nắn nót mà Mai Anh nhận ra ngay: bà Hạnh – mẹ chồng cũ của cô.
“Kính mời chị Mai Anh đến dự lễ thành hôn của Tuấn và Ngọc…”
Mai Anh đọc đến đó thì bàn tay siết chặt, giấy thiệp nhăn lại. Cô và Tuấn đã ly hôn hơn hai năm, sau quãng thời gian cô bị coi như “đàn bà vô phúc”: hiếm muộn, nghèo, lại “không biết điều”. Ngày cô xách vali ra khỏi nhà chồng, bà Hạnh còn đứng ở cửa, nói đủ to để hàng xóm nghe:
— “Cút đi cho sạch nhà. Để xem ra ngoài đời ai thèm loại như cô!”
Giờ bà ta lại mời cô đi đám cưới của chồng cũ, mời đàng hoàng, còn ghi rõ: “Mong chị đến chung vui và chứng kiến hạnh phúc mới của Tuấn.”
Mai Anh hiểu ngay. Đây không phải lời mời. Đây là cái bẫy. Một cái bẫy để bà Hạnh có dịp “kết sổ” bằng một màn sỉ nhục trước họ hàng. Cô tưởng mình đã chai lì, nhưng cổ họng vẫn nghẹn.
Bạn cùng phòng hỏi:
— “Đi không?”
Mai Anh lắc đầu theo phản xạ, rồi lại dừng. Trong đầu cô hiện lên khuôn mặt Tuấn lúc ký giấy ly hôn: lảng tránh, im lặng, để mẹ nói thay. Cô đã khóc đến kiệt sức, không phải vì mất chồng, mà vì cảm giác bị đẩy ra như món đồ lỗi.
Đêm đó, Mai Anh không ngủ. Cô không muốn bị lôi ra làm trò cười, nhưng cũng không muốn mãi trốn chạy. Cô quyết định đi. Không phải để níu kéo, càng không phải để chứng minh mình “hơn ai”. Cô đi để kết thúc.
Ngày cưới, nhà hàng rực rỡ đèn. Ở sảnh, bà Hạnh đứng tiếp khách, miệng cười nhưng mắt sắc như dao. Nhìn thấy Mai Anh bước vào, bà ta nhếch môi:
— “Ồ, cũng dám đến à? Tôi tưởng cô bận chạy chợ.”
Tiếng cười khúc khích quanh đó vang lên. Mai Anh bình thản, chỉ đáp:
— “Con đến chúc mừng.”
Bà Hạnh liếc từ đầu đến chân cô, cố tìm dấu hiệu tơi tả để được hả hê. Nhưng Mai Anh hôm nay gọn gàng, tóc búi thấp, áo sơ mi trắng cài kín. Cô không trang điểm đậm, không cố nổi bật. Chính sự điềm tĩnh ấy làm bà Hạnh khó chịu.
Chưa kịp nói thêm, ngoài cửa sảnh bỗng vang lên tiếng phanh xe. Một chiếc ô tô quân đội dừng lại. Hai người đàn ông mặc quân phục bước vào, nghiêm trang. Cả sảnh chững lại như bị ai đó bấm nút tắt âm.
Đi đầu là một cô gái trẻ trong quân phục chỉnh tề, cầu vai sáng rõ. Cô đứng thẳng, ánh mắt nghiêm nhưng không lạnh. Người ta xì xào:
— “Thiếu uý kìa… ai vậy?”
Bà Hạnh chết lặng khi cô gái ấy dừng ngay trước mặt Mai Anh, giơ tay chào theo điều lệnh:
— “Báo cáo chị, em đến đúng giờ.”
Mai Anh khẽ gật đầu. Và lần đầu tiên, nụ cười thoáng qua trên môi cô khiến bà Hạnh thấy… lạnh sống lưng.
Bà Hạnh cố lấy lại bình tĩnh, cười gượng:
— “Ơ… đây là…?”
Cô thiếu uý quay sang, giọng rõ ràng:
— “Tôi là Thiếu uý Trần Thuỳ Dương, công tác tại đơn vị… Hôm nay tôi đi cùng đồng chí để dự lễ cưới theo lời mời của chị Mai Anh.”
Cả sảnh nhà hàng rì rầm như ong vỡ tổ. Trong những đám cưới, sự xuất hiện của quân phục đã đủ gây chú ý, huống chi lại là một nữ sĩ quan trẻ, phong thái đĩnh đạc. Bà Hạnh nhìn Mai Anh, như muốn hỏi: Cô đang giở trò gì?
Mai Anh không đáp ngay. Cô chỉ đưa tay nhận chiếc túi quà từ Thuỳ Dương, đặt lên bàn tiếp khách. Trên túi quà có dòng chữ nhỏ: “Chúc mừng tân hôn.”
Ở góc phòng, Tuấn đã kịp nghe động. Anh ta bước ra, mặt thoáng tái:
— “Mai Anh… em… đến thật à?”
Tuấn vẫn vậy: giọng nhỏ, ánh mắt né tránh. Mai Anh nhìn thẳng:
— “Anh gửi thiệp mời, em đến. Chỉ thế thôi.”
Bà Hạnh chen vào, cười mỉa:
— “Đến chúc mừng hay đến phá? Cô dẫn cả người của… quân đội đến làm gì? Đám cưới nhà tôi không cần phô trương.”
Thuỳ Dương giữ lễ:
— “Thưa bác, chúng cháu đến với tư cách khách mời. Không có ý gây ảnh hưởng.”
Nhưng bà Hạnh không buông. Bà ta quay sang vài người họ hàng, giọng vừa đủ lớn:
— “Nó ngày trước bám nhà tôi, ăn bám con tôi. Giờ chắc thất nghiệp nên kiếm chuyện. Mọi người coi chừng nhé.”
Một vài tiếng cười vang lên, rồi ngập ngừng tắt khi thấy Thuỳ Dương vẫn đứng nghiêm. Mai Anh thở ra, giọng bình tĩnh đến lạ:
— “Con không đến để tranh luận chuyện cũ. Nhưng bác nói sai, con cần đính chính.”
Bà Hạnh bật cười:
— “Đính chính? Cô có gì mà đính chính?”
Mai Anh nhìn quanh, rồi nhẹ nhàng:
— “Hồi còn làm dâu, con đi làm văn phòng, lương không cao nhưng con tự chi trả phần lớn sinh hoạt của hai vợ chồng. Sổ tiết kiệm con góp cùng anh Tuấn, bác giữ. Tiền hồi môn của con, bác cũng giữ. Con không đòi lại khi ly hôn, vì con muốn yên.”
Tuấn giật mình, định nói gì nhưng lại im. Bà Hạnh cau mặt:
— “Cô nói bậy! Ai chứng?”
Mai Anh gật đầu:
— “Có. Con có bản sao chuyển khoản, hoá đơn, và biên bản hoà giải ly hôn. Con không muốn đưa ra, nhưng bác bắt con phải nói.”
Cô quay sang Thuỳ Dương. Thiếu uý mở túi hồ sơ mỏng, không đưa ngay, chỉ giữ trong tay như một lời nhắc: Chúng tôi đã chuẩn bị.
Không khí trở nên căng. Cô dâu mới Ngọc từ trong đi ra, váy trắng lấp lánh, mắt đảo nhanh:
— “Có chuyện gì vậy anh?”
Tuấn lúng túng. Bà Hạnh liền kéo Ngọc lại, nói như rót mật:
— “Không có gì con. Chỉ là… người cũ đến chúc mừng thôi.”
Mai Anh bước tới, mỉm cười với Ngọc:
— “Chúc mừng em. Anh Tuấn là người hiền, chỉ hơi… thiếu quyết đoán. Em chịu được thì hạnh phúc.”
Câu nói tưởng nhẹ, nhưng như một nhát cắt tinh tế. Ngọc khựng lại, nhìn Tuấn, rồi nhìn bà Hạnh.
Bà Hạnh đỏ mặt:
— “Cô nói vậy là ý gì?!”
Mai Anh vẫn bình thản:
— “Ý là: em đến đây như khách. Nhưng nếu bác muốn biến em thành trò cười, em sẽ không im nữa.”
Rồi cô đặt món quà cưới lên bàn, nói rõ ràng:
— “Đây là quà của em: một phong bì và một bản thỏa thuận hoàn trả. Em không lấy lãi. Em chỉ lấy lại đúng phần của em: tiền hồi môn và khoản tiết kiệm em góp.”
Bà Hạnh sững sờ như bị tạt nước lạnh. Bà không ngờ Mai Anh lại dám nói ra giữa đám đông, lại còn có người chứng kiến. Bà ta nhìn Thuỳ Dương, bỗng cảm thấy mọi thứ không còn nằm trong tay mình nữa.
Tuấn bước tới, giọng run:
— “Mai Anh… em làm thế này… khó xử lắm.”
Mai Anh nhìn anh, chậm rãi:
— “Khó xử là cảm giác của anh. Còn danh dự là thứ em đã mất suốt hai năm nay.”
Trong khoảnh khắc ấy, Mai Anh không còn là “con dâu cũ” bị gọi đến để sỉ nhục. Cô đứng thẳng, không cần cao giọng, mà vẫn khiến cả sảnh cưới im phăng phắc.
Bữa tiệc bắt đầu, nhạc vẫn bật, nhưng không khí đã méo mó. Người ta ăn mà mắt liếc về phía bàn tiếp khách. Một số họ hàng của Tuấn thì thầm: “Hồi đó nghe bà Hạnh kể khác cơ mà…”
Bà Hạnh kéo Tuấn vào một góc, nghiến răng:
— “Con đàn bà đó định làm nhục mẹ trước thiên hạ! Con phải đuổi nó đi!”
Tuấn nhăn nhó:
— “Mẹ đừng làm lớn chuyện. Mai Anh… có vẻ chuẩn bị rồi.”
Bà Hạnh càng tức:
— “Chuẩn bị? Mẹ mới là người chuẩn bị cho nó hôm nay!”
Bà ta quay phắt lại, tiến thẳng đến chỗ Mai Anh đang ngồi cùng Thuỳ Dương. Giọng bà ta cao lên:
— “Tôi nói cho cô biết, đám cưới nhà tôi không phải nơi cô bày trò. Tiền bạc gì đó, thích thì ra toà mà kiện! Cô nghĩ cô có người mặc quân phục đứng cạnh là tôi sợ à?”
Thuỳ Dương đặt ly nước xuống, giữ đúng mực:
— “Thưa bác, chúng cháu không can thiệp. Nhưng bác đang nói những lời có thể gây tổn hại danh dự người khác. Nếu bác tiếp tục xúc phạm, chị Mai Anh có quyền yêu cầu lập vi bằng hoặc trình báo.”
Bà Hạnh trợn mắt:
— “Trình báo? Cô ta làm gì được tôi? Nó là cái loại…”
Mai Anh ngắt lời, vẫn bình tĩnh nhưng dứt khoát:
— “Bác Hạnh. Con đã nhịn đủ rồi.”
Cô đứng dậy, rút từ túi xách một tập giấy. Không phải kiểu “ném thẳng vào mặt” ai đó, mà là đặt lên bàn, từng thứ một, gọn gàng.
— “Đây là bản sao sổ tiết kiệm có chữ ký của con và anh Tuấn.”
— “Đây là sao kê chuyển khoản lương của con vào tài khoản chung.”
— “Đây là tin nhắn bác yêu cầu con đưa tiền hồi môn để ‘mẹ cầm cho chắc’.”
Cả nhóm người gần đó dồn lại. Tuấn tái mặt khi nhìn thấy tin nhắn cũ hiện rõ ngày tháng. Ngọc cũng bước tới, môi mím chặt.
Bà Hạnh chụp lấy tập giấy, run tay:
— “Cô… cô lưu những thứ này để làm gì?!”
Mai Anh nhìn thẳng:
— “Để tự cứu mình, khi không ai cứu.”
Tuấn cố kéo mẹ ra:
— “Thôi mẹ… đừng nữa.”
Nhưng bà Hạnh như bị dồn đến chân tường, bỗng gào lên:
— “Tại nó! Nó làm con mất mặt! Nó mà ngoan, nó mà biết đẻ, thì nhà này có cần cưới con khác không?!”
Câu nói đó như một chiếc búa nện xuống. Vài người lớn tuổi sững lại. Ngọc nhìn Tuấn, mắt đỏ:
— “Anh… nhà anh ly hôn vì chị ấy không đẻ được thật à?”
Tuấn ấp úng, không đáp được. Mai Anh khẽ cười, nhưng nụ cười buồn:
— “Không phải. Con không hiếm muộn. Người gặp vấn đề… là anh Tuấn.”
Im lặng nổ tung rồi trùm xuống. Có người đánh rơi cả đũa. Tuấn đứng chết, mặt trắng bệch.
Mai Anh tiếp lời, giọng không hả hê, chỉ là sự thật:
— “Con biết từ khi đi khám. Con đề nghị cùng chữa trị, cùng giữ kín. Nhưng anh Tuấn chọn im lặng để mặc mẹ đổ hết lên đầu con. Con chịu nhục để nhà anh yên. Đến khi ly hôn, con cũng không nói.”
Ngọc lùi lại nửa bước, như bị ai tát. Cô quay sang Tuấn:
— “Anh… anh để em bước vào cuộc hôn nhân này mà giấu chuyện đó?”
Tuấn cuống cuồng:
— “Anh… anh sẽ chữa. Anh sợ em bỏ…”
Ngọc cười khan, nước mắt rơi:
— “Em không sợ chuyện chữa trị. Em sợ cái cách anh trốn tránh và để người khác chịu thay.”
Bà Hạnh lắp bắp:
— “Con… con đừng nghe nó! Nó nói để phá!”
Thuỳ Dương bình tĩnh đưa ra một phong bì:
— “Thưa chị Ngọc, bọn em không can thiệp chuyện riêng. Nhưng nếu chị cần, chị có thể hỏi trực tiếp bệnh viện hoặc yêu cầu anh Tuấn minh bạch. Còn phần chị Mai Anh, hôm nay chị ấy đến chỉ để chúc mừng và lấy lại những gì thuộc về chị ấy.”
Mai Anh quay sang Ngọc, nhẹ giọng:
— “Em xứng đáng được biết sự thật trước khi ký vào một cuộc đời.”
Rồi cô quay sang Tuấn:
— “Còn anh, em không đến để trả thù. Em đến để trả lại đúng vị trí của mình: một người đã từng bị oan.”
Cô cúi đầu chào họ hàng theo đúng phép lịch sự, đặt lại thiệp mời lên bàn như một dấu chấm hết. Khi Mai Anh bước ra cửa, tiếng nhạc cưới vẫn vang, nhưng không còn ai thấy đó là một bữa tiệc vui nữa.
Bà Hạnh đứng sững, miệng há ra không nói được. Bà từng muốn sỉ nhục con dâu cũ để “hả” một lần. Nhưng điều bà nhận lại là một sự thật khiến bà chết lặng: hóa ra thứ làm bà mất mặt không phải Mai Anh, mà là chính cách bà đã đối xử với người khác.
Ngoài sảnh, Thuỳ Dương đi cạnh Mai Anh, hỏi nhỏ:
— “Chị ổn không?”
Mai Anh nhìn mưa lất phất, thở nhẹ:
— “Ổn. Từ hôm nay, chị không còn nợ ai sự im lặng nữa.”
Và lần đầu tiên sau hai năm, cô thấy lòng mình… nhẹ đi thật.
